Limited Şirket Payının Haczi ve Satışı: Ortağın Şirket Hissesi İcrada Satılabilir mi?

Limited şirket ortağının kişisel borcu, şirketin kendi borcu değildir. Bu nedenle alacaklı doğrudan şirket kasasına, aracına veya banka hesabına “ortak borçlu” diye haciz koyamaz. Buna karşılık borçlu ortağın şirketteki esas sermaye payı ekonomik bir değerdir ve kanundaki şartlarla haczedilebilir.

TTK 133 ne düzenliyor?

Türk Ticaret Kanunu m.133, sermaye şirketlerinde alacaklının borçlu ortağa ait payı haczettirebilmesine ve paraya çevrilmesini istemesine imkân tanır. Haciz şirketin tamamına değil, yalnız borçlu ortağa ait ortaklık payına yönelir.

Pay senede bağlı değilse de haciz olur mu?

Limited şirket payının kıymetli evrak niteliğinde bir senede bağlanmamış olması hacze engel değildir. Kanun senede bağlanmış veya bağlanmamış payların haczine imkân verir. Uygulamada ticaret sicili ve şirket pay kayıtları üzerinden borçlunun pay oranı belirlenmelidir.

Pay defterine kayıt

Pay üzerindeki haciz şirkete bildirilir ve mevzuat çerçevesinde pay defterine işlenir. Şirketin pay sahipliği yapısı, esas sözleşme ve ticaret sicili kayıtları takip dosyasında önemlidir.

Pay haczedilince ortaklık hemen biter mi?

Hayır. Haciz tek başına payın mülkiyetini alacaklıya geçirmez ve borçlu ortağın ortaklık sıfatı aynı anda sona ermez. Haciz, payın cebri icra yoluyla paraya çevrilmesine yönelik aşamadır. Satış ve payın yeni sahibine geçişi ayrı işlemlerdir.

Şirketin malları ile ortak payı karıştırılmamalı

Ortağın yüzde 50 pay sahibi olması, şirketin banka hesabındaki paranın yüzde 50’sinin doğrudan ortağa ait olduğu anlamına gelmez. Şirket malvarlığı tüzel kişiye aittir. Ortağın kişisel alacaklısı kural olarak ortağın payına, kâr payına veya ortağa ait diğer hak ve alacaklara yönelir.

Payın satışı nasıl değerlendirilir?

Payın cebri icrada satışında şirket türüne özgü kurallar, payın değeri ve esas sözleşmedeki hükümler birlikte değerlendirilir. Cebri satışın normal gönüllü pay devriyle aynı prosedüre tabi olduğu varsayılmamalıdır.

Şirket alacaklıya ödeme yaparak haczi kaldırabilir mi?

Şirket veya diğer ortaklar borcu ödemek zorunda değildir; ancak ekonomik sonuçlar nedeniyle borcun kapatılması veya dosyada başka malvarlığı gösterilmesi gibi seçenekler pratikte değerlendirilebilir. Haczin kalkması için icra dosyasında borcun sona ermesi veya haczin hukuken kaldırılmasını gerektiren başka bir neden bulunmalıdır.

Sonuç

Limited şirkette ortağın kişisel borcunda haczin konusu şirketin kendisi değil borçlu ortağın payıdır. Takip dosyasında borçlunun pay oranı, pay kayıtları ve haciz-satış işlemleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.