Aile Konutu Şerhi: Eşin Rızası Olmadan Ev Satılabilir mi?

Av.Abdulkadir Bolat
19 Ağu
2 dakikada okunur

Güncelleme tarihi: 20 Ağu

Aile konutu, eşlerin evlilik birliğini fiilen sürdürdükleri ve yaşam faaliyetlerinin merkezini oluşturan konuttur. Bu koruma tapuda kimin malik olduğundan bağımsız olarak, aile yaşamının korunması amacıyla Türk Medeni Kanunu m.194’te düzenlenmiştir.

Aile konutu şerhi önemli bir tapu güvenliği aracıdır; ancak korumanın kaynağı yalnızca şerh değildir. Aile konutu niteliği fiili ve hukuki durumdan doğar. Buna rağmen şerhin bulunmaması özellikle taşınmazı edinen üçüncü kişilerin iyi niyeti bakımından ciddi uyuşmazlıklara yol açabilir.

Eşin Rızası Hangi İşlemlerde Aranır?

Aile konutu üzerindeki kira sözleşmesinin feshi, mülkiyetin devri veya konut üzerindeki hakların aile yaşamını ciddi biçimde sınırlayacak şekilde kısıtlanması diğer eşin açık rızasına bağlıdır. Satış, bağış veya bazı ipotek işlemleri bu çerçevede gündeme gelebilir.

Aile Konutu Şerhi Nasıl Konur?

Malik olmayan eş, taşınmazın aile konutu olduğunu gösteren belgelerle tapu müdürlüğüne başvurarak aile konutu şerhi verilmesini isteyebilir. Güncel uygulamada gerekli belgeler taşınmaz ve nüfus/yerleşim kayıtlarına göre tapu müdürlüğünce belirlenir.

Şerh Olmadan da Aile Konutu Korunur mu?

TMK m.194’teki koruma aile konutu niteliğinden doğar; şerh kurucu değildir. Bununla birlikte şerh, taşınmazla işlem yapacak üçüncü kişilere aile konutu durumunu açıkça gösterdiği için uyuşmazlık riskini ciddi biçimde azaltır.

Rıza Vermeyen Eşe Karşı Mahkemeye Gidilebilir mi?

Diğer eş haklı bir sebep olmadan rıza vermiyorsa malik eş hâkimin müdahalesini isteyebilir. Mahkeme işlemin aile birliği bakımından gerekliliğini ve rızanın neden verilmediğini değerlendirir.

Kiralık Ev de Aile Konutu Olabilir mi?

Evet. Aile konutu koruması yalnızca mülkiyet hakkına bağlı değildir. Kira sözleşmesi bir eş tarafından yapılmışsa diğer eş kiraya verene bildirimde bulunarak sözleşmenin tarafı hâline gelebilir ve fesih bakımından özel korumadan yararlanabilir.

Eş Rızası Olmadan Satış Yapıldıysa

Satışın hukuki sonucu, taşınmazın gerçekten aile konutu olup olmadığı, alıcının iyi niyeti, tapudaki şerh ve somut olayın özelliklerine göre değerlendirilir. Tapu iptal ve tescil veya başka hukuki talepler gündeme gelebilir.

Boşanma Davası Açılması Şerhi Otomatik Kaldırır mı?

Aile konutu niteliği evlilik ve fiili yaşam koşullarıyla bağlantılıdır. Boşanma davasının açılması tek başına her durumda korumayı anında sona erdirmez; kesinleşme ve fiili kullanım durumu ayrıca değerlendirilmelidir.

Sık Sorulan Sorular

Ev yalnız eşimin adına, şerh koyabilir miyim?

Şartları varsa malik olmayan eş aile konutu şerhi talep edebilir.

Şerh yoksa eşim evi serbestçe satabilir mi?

Aile konutu koruması şerhten bağımsız doğabilir; ancak şerh yokluğu üçüncü kişinin iyi niyeti bakımından uyuşmazlık yaratabileceği için risklidir.

Aile konutu şerhi boşanmada evi bana verir mi?

Hayır. Şerh mülkiyeti devretmez; aile konutunu belirli işlemlere karşı koruyan bir kayıttır.

Yayın Notu

Bu yazı genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Sözleşme tarihleri, tebligatlar, tapu kayıtları, deliller, tarafların sıfatları ve güncel mevzuat somut olayın sonucunu değiştirebilir; işlem öncesinde dosya özelinde değerlendirme yapılmalıdır.