Borç Ödendiği Halde Banka Blokesi Kalkmadı: Ne Yapılmalı?

İcra dosyasındaki borcun ödenmesi ile bankadaki blokenin ekrandan aynı anda kalkması her zaman gerçekleşmez. Önce gerçekten dosya borcunun tamamının kapanıp kapanmadığı, ardından haczin kaldırılmasına ilişkin işlemin icra dairesince oluşturulup bankaya ulaşıp ulaşmadığı kontrol edilmelidir. Ayrıca hesapta aynı anda başka bir icra dosyası, kamu haczi veya bankanın kendi sözleşmesinden doğan farklı bir bloke bulunabilir.

Ödeme tutarı dosyayı tamamen kapatmış mı?

Ana para ödenmiş olsa bile ödeme tarihine kadar işlemiş faiz, tahsil harcı, vekâlet ücreti veya takip gideri nedeniyle bakiye kalabilir. Bu nedenle yalnız gönderilen para tutarına bakmak yerine icra dosyasındaki güncel kapak hesabı ve tahsilat kayıtları incelenmelidir. Alacaklıya dosya dışında yapılan ödeme varsa bunun icra dosyasına bildirildiği ve hesaba işlendiği ayrıca kontrol edilmelidir.

Haczin kaldırılması ayrı bir işlem olabilir

Borç tamamen sona erdiğinde banka haczinin kaldırılması için icra dosyasında fek veya kaldırma işleminin oluşturulması gerekir. Dosyada tahsilat görünmesine rağmen haciz kaldırma yazısı henüz hazırlanmamışsa banka mevcut kayda göre blokeyi sürdürmeye devam edebilir. İcra müdürlüğünden bankaya hangi tarihte ve hangi yolla kaldırma bildirimi gönderildiği kontrol edilebilir.

Banka bildirimi aldıktan sonra

Kaldırma yazısının elektronik sistem üzerinden bankaya ulaşmasıyla bankanın kendi operasyonel işlemleri de tamamlanmalıdır. Her dosya için kanunda sabit bir 'aynı gün' veya 'üç gün' gibi genel çözülme süresi varmış gibi hareket etmek doğru değildir. Bankadan blokenin hangi kayıt nedeniyle sürdüğü yazılı olarak sorulabilir; icra fek yazısının tarih ve dosya numarası paylaşılabilir.

Başka haciz veya bloke ihtimali

Bir banka hesabında aynı anda birden fazla icra dosyasından haciz, vergi/kamu haczi, tedbir veya bankanın kendi alacağına ilişkin bloke bulunabilir. Bir icra dosyasının kapanması diğer kayıtları otomatik kaldırmaz. Mobil bankacılık ekranında yalnız 'bloke' yazması hangi kurumun işlemi olduğunu göstermeyebilir; detayın bankadan alınması gerekir.

İcra dairesi kaldırma işlemini yapmıyorsa

Borcun tamamen ödendiği ve haczin devamını gerektiren başka bir neden olmadığı hâlde icra müdürlüğü kaldırma talebini yerine getirmiyorsa, önce dosyaya açık ve belgeli bir talep sunulabilir. Müdürlük işleminin kanuna aykırı biçimde yapılmaması veya sürüncemede bırakılması hâlinde İcra ve İflas Kanunundaki şikâyet yolu gündeme gelebilir. Süre ve talep, şikâyet edilen işlemin niteliğine göre değerlendirilmelidir.

Pratik belge seti

Ödeme dekontu, dosya kapak hesabı, tahsilat makbuzu, alacaklının varsa haricen tahsil beyanı, icra dairesinin haciz kaldırma/fek yazısı ve bankanın bloke açıklaması birlikte saklanmalıdır. Böylece sorunun icra dosyasından mı, bankanın teknik sürecinden mi yoksa başka bir hacizden mi kaynaklandığı hızlıca ayrılabilir.

Bloke Tek Bir İcra Dosyasına mı Ait?

Bankanın borçluya bildirdiği blokede birden fazla icra dosyası, vergi dairesi işlemi veya başka hukuki kısıtlama yer alabilir. Bir dosyanın tamamen ödenmesi, başka bir dosyadan konulan haczi otomatik kaldırmaz. Bu nedenle bankadan bloke kaydının dayanağı, ilgili kurum ve dosya numarası ile haciz tarihinin belirlenmesi istenmelidir.

Haciz Fek Yazısının İletimini Nasıl Kontrol Etmeli?

İcra dosyasında haczin kaldırılmasına ilişkin karar veya işlem yapılmışsa bunun ilgili bankaya hangi tarihte ve hangi kanalla iletildiği incelenebilir. Bankanın yanıtı, kaldırma yazısının henüz alınmadığını gösteriyorsa dosyadaki gönderim ve tebliğ kayıtlarının kontrolü gerekir. Sırf banka uygulamasını silip yeniden kurmak gibi teknik işlemler hukuki haczi ortadan kaldırmaz.

Bu yazı genel hukuki bilgilendirme amacı taşır. Blokenin dayanağı olan icra veya kamu alacağı dosyasındaki tahsilat, haciz ve kaldırma işlemleri görülmeden blokeye ilişkin kesin bir sonuç çıkarılamaz.

Resmî mevzuat kaynağı

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu — Adalet Bakanlığı mevzuat metni. Ödeme yapıldığı hâlde devam eden blokede, ödeme kaydıyla icra müdürlüğünün bankaya gönderdiği haciz fek yazısı ve bankanın cevabı karşılaştırılmalıdır.