Ortaklığın Giderilmesi Davası: Aynen Taksim mi Satış mı?
Güncelleme tarihi: 14 Eki
Bir taşınmaz veya taşınır üzerinde birden fazla kişinin pay sahibi olması kullanım ve satış konusunda uzun süreli uyuşmazlık yaratabilir. Paydaşlar anlaşamıyorsa ortaklığın giderilmesi yoluyla birlikte mülkiyet ilişkisinin sona erdirilmesi istenebilir.
Kim ortaklığın giderilmesini isteyebilir?
TMK m.698 uyarınca paylı mülkiyeti devam ettirme yükümlülüğü veya sürekli bir amaca özgüleme hali bulunmadıkça paydaşlardan her biri paylaşma isteyebilir. Uygun olmayan zamanda paylaşma istenememesi gibi istisnalar ayrıca değerlendirilir.
Dava açmadan önce arabuluculuk
Taşınır ve taşınmazların paylaştırılması ile ortaklığın giderilmesine ilişkin uyuşmazlıklarda 6325 sayılı Kanun m.18/B gereğince dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır.
Aynen taksim mi satış mı?
TMK m.699 paylaşmanın malın aynen bölüşülmesi veya satış bedelinin paylaştırılması biçiminde yapılabileceğini düzenler. Taşınmazın imar durumu, yüzölçümü ve ekonomik değer kaybı olmadan bölünüp bölünememesi aynen taksim bakımından önemlidir.
Satış halinde ne olur?
Aynen bölüşme mümkün değilse satış yoluyla ortaklığın giderilmesi gündeme gelir. Satış sonucu elde edilen bedel pay oranlarına göre dağıtılır. Tapudaki paylar, muhdesat iddiaları ve tarafların başka talepleri satış öncesinde dosyanın kapsamını etkileyebilir.
Elbirliği mülkiyeti ile paylı mülkiyet arasındaki fark
Taşınmaz tapuda belirli paylarla paylı mülkiyete tabi olabileceği gibi miras ortaklığında olduğu üzere elbirliği mülkiyeti kapsamında da bulunabilir. Paylı mülkiyette TMK m.698-699; miras ortaklığının paylaşılmasında ise özellikle TMK m.642 ve ilgili miras hükümleri göz önünde tutulur. Bu nedenle tapu kaydındaki mülkiyet türü, maliklerin kimlikleri ve varsa tereke ilişkisi belirlenmeden yalnız hisse oranına bakılarak dava planı yapılmamalıdır.
Arabuluculuk anlaşmasında taşınmazın devri nasıl ele alınır?
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/B, ortaklığın giderilmesi uyuşmazlıklarında dava öncesi arabuluculuğu düzenler. Taraflar taşınmaz hakkında anlaşmışsa taşınmazın devri ve tesciliyle ilgili kanuni sınırlamalar, şekil şartları ve icra edilebilirlik şerhi hükümleri ayrıca gözetilmelidir. Arabuluculuk anlaşması ile tapuda kendiliğinden her türlü mülkiyet değişikliğinin tamamlandığı varsayılmamalıdır.
Yorumlar