Marka, Logo ve Sosyal Medya İçeriğinin İzinsiz Kullanılması
- Av.Abdulkadir Bolat
- 19 Ağu
- 2 dakikada okunur
Güncelleme tarihi: 20 Ağu
İnternette bir görselin herkese açık biçimde paylaşılmış olması, herkesin onu ticari amaçla serbestçe kullanabileceği anlamına gelmez. Aynı şekilde bir logonun tescilli marka olması, her türlü benzer kullanımın otomatik olarak ihlal sayılacağı anlamına da gelmez. Koruma kapsamı kullanılan işaret, sektör, mal ve hizmetler ile kullanım biçimine göre belirlenir.

Türkiye’de marka haklarının temel dayanağı 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’dur. Özgün logo, fotoğraf, video, grafik ve metinler ise eser niteliği taşıdıkları ölçüde 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında korunabilir. Ticari rakibin yanıltıcı veya emeğe dayalı içerikleri taklit eden davranışları ayrıca haksız rekabet hükümlerine konu olabilir.
Tescilli Marka Ne Sağlar?
Marka tescili sahibine belirli mal ve hizmetler bakımından işareti kullanma ve üçüncü kişilerin karıştırılma ihtimali yaratabilecek izinsiz kullanımlarını engelleme yetkisi sağlar. Aynı veya benzer işaretin farklı bir sektörde kullanılması ise markanın tanınmışlığı ve kullanım bağlamına göre ayrıca değerlendirilir.
Logo Hem Marka Hem Telif Konusu Olabilir mi?
Evet. Bir logo marka olarak tescil edilmiş olabilir; ayrıca yeterli özgünlük ve hususiyet taşıyorsa grafik eser olarak telif korumasından da yararlanabilir. Ancak her basit şekil veya sıradan yazı düzeni otomatik olarak eser sayılmaz.
Sosyal Medya Fotoğrafı ve Videosu Kime Aittir?
İçeriği üreten kişinin eser veya bağlantılı hakları bulunabilir. Fotoğraf/video bir çalışan veya ajans tarafından hazırlanmışsa sözleşmede mali hakların kime devredildiği önemlidir. “Kaynak belirttim” demek tek başına kullanım izni yerine geçmez.
Eski Çalışan Şirketin Fotoğraflarını Kullanabilir mi?
Eski çalışanın içerikleri üretmiş olması, bunları yeni işletmesinde sınırsız kullanabileceği anlamına gelmez. İçeriğin kim adına üretildiği, kullanılan cihaz ve kaynaklar, mali hak devri, ticari sır ve haksız rekabet unsurları birlikte incelenmelidir.
İhlal Nasıl Belgelenmeli?
İnternet sayfası veya sosyal medya paylaşımı silinmeden URL, tarih, kullanıcı adı ve içerik bütünlüğü kaydedilmelidir. Noter tespiti, ekran kaydı, platform arşivi ve gerektiğinde bilirkişi incelemesi delil güvenliğini artırabilir.
Hangi Hukuki Talepler Gündeme Gelebilir?
Şartları varsa kullanımın durdurulması ve önlenmesi, içeriklerin kaldırılması, maddi ve manevi tazminat, marka hakkına tecavüzün tespiti, haksız rekabetin men’i ve ihtiyati tedbir talep edilebilir. Somut ihlal türüne göre ceza hükümleri de ayrıca gündeme gelebilir.
Platforma Şikâyet Etmek Dava Hakkını Bitirir mi?
Hayır. Instagram, Google, Meta veya diğer platformların fikrî mülkiyet şikâyet sistemleri içeriğin hızlı kaldırılması için pratik olabilir; fakat özel hukuk ve ceza yollarından bağımsızdır. Platform başvurusunda da hakkın sahipliğini gösteren tescil veya eser belgeleri istenebilir.
Sık Sorulan Sorular
Rakip işletme logomu biraz değiştirerek kullanırsa ihlal olmaz mı?
Sadece birebir kopya aranmaz. İşaretlerin genel izlenimi, benzerlik ve tüketicide karıştırılma ihtimali değerlendirilir.
Fotoğrafı ben çektim ama çalışan paylaştı; hak kimde?
Fotoğrafın eser niteliği ve hak sahipliği, üretim ilişkisi ve varsa sözleşmeye göre değerlendirilir. Paylaşmış olmak hak devri anlamına gelmez.
Önce ihtar çekmek zorunlu mu?
Her dava için mutlak bir ihtar şartı yoktur; ancak ihlalin bildirilmesi, kaldırma talebi ve delil oluşturma bakımından ihtar stratejik olarak yararlı olabilir.
Yayın Notu
Bu yazı genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Sözleşme tarihleri, tebligatlar, tapu kayıtları, deliller, tarafların sıfatları ve güncel mevzuat somut olayın sonucunu değiştirebilir; işlem öncesinde dosya özelinde değerlendirme yapılmalıdır.


Yorumlar